ഒരു കമ്പനിയുടെ സീരീസ് എ (Series A) നിക്ഷേപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട പ്രധാന നിബന്ധനകൾ വിവരിക്കുന്ന 'ടേം ഷീറ്റ്' (Term Sheet) മാതൃകയിലെ വിവരങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:
സീരീസ് എ നിക്ഷേപം: ടേം ഷീറ്റിലെ പ്രധാന കാര്യങ്ങൾ
ഒരു സ്റ്റാർട്ടപ്പും നിക്ഷേപകരും തമ്മിലുള്ള പ്രാഥമിക ധാരണാപത്രമാണ് ടേം ഷീറ്റ്
1. നിക്ഷേപ വിവരങ്ങൾ (Offering Terms)
നിക്ഷേപകർ: ഒന്നോ അതിലധികമോ നിക്ഷേപകർ സംയുക്തമായാണ് നിക്ഷേപം നടത്തുന്നത്
. ഓഹരികൾ: 'സീരീസ് എ കൺവെർട്ടിബിൾ പ്രിഫേർഡ് സ്റ്റോക്ക്' ആണ് നിക്ഷേപകർക്ക് നൽകുന്നത്
. മൂല്യം (Valuation): കമ്പനിയുടെ പ്രീ-മണി (Pre-money), പോസ്റ്റ്-മണി (Post-money) മൂല്യങ്ങൾ ഇതിൽ വ്യക്തമാക്കുന്നു
. ഓപ്ഷൻ പൂൾ (Option Pool): ജീവനക്കാർക്കായി ഓഹരികളുടെ 15% വരെ മാറ്റി വെക്കുന്നതാണ് വിപണിയിലെ രീതി
.
2. ഓഹരി ഉടമകളുടെ അവകാശങ്ങൾ
ഡിവിഡന്റ് (Dividends): ഓരോ ഓഹരിക്കും നിശ്ചിത ശതമാനം (ഉദാഹരണത്തിന് 8%) വാർഷിക ഡിവിഡന്റ് ലഭിക്കാൻ നിക്ഷേപകർക്ക് അർഹതയുണ്ട്
. ലിക്വിഡേഷൻ മുൻഗണന (Liquidation Preference): കമ്പനി വിൽക്കുകയോ അടച്ചുപൂട്ടുകയോ ചെയ്യുമ്പോൾ, ലഭിക്കുന്ന തുക ആദ്യം നിക്ഷേപകർക്ക് (മുതലും ഡിവിഡന്റും) നൽകിയ ശേഷമേ മറ്റുള്ളവർക്ക് നൽകൂ
. വോട്ടിംഗ് അവകാശം: സാധാരണ ഓഹരി ഉടമകൾക്കൊപ്പം വോട്ട് ചെയ്യാനുള്ള അവകാശം ഇവർക്കുണ്ടാകും
. ആന്റി ഡൈലൂഷൻ (Anti-dilution): പിന്നീട് കമ്പനി കുറഞ്ഞ വിലയ്ക്ക് ഓഹരികൾ ഇറക്കുകയാണെങ്കിൽ, നിക്ഷേപകരുടെ ഓഹരി മൂല്യം കുറയാതിരിക്കാനുള്ള സംരക്ഷണം ഇതിലുണ്ട്
.
3. മാനേജ്മെന്റും നിയന്ത്രണവും
ഡയറക്ടർ ബോർഡ്: ബോർഡിൽ സ്ഥാപകർ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നവരും നിക്ഷേപകർ നാമനിർദ്ദേശം ചെയ്യുന്നവരും ഉണ്ടാകും
. പ്രൊട്ടക്റ്റീവ് പ്രൊവിഷൻസ് (Protective Provisions): കമ്പനി ലിക്വിഡേറ്റ് ചെയ്യുകയോ, പുതിയ ഓഹരികൾ ഇറക്കുകയോ, ബൈലോ ഭേദഗതി ചെയ്യുകയോ ചെയ്യുമ്പോൾ നിക്ഷേപകരുടെ അനുമതി ആവശ്യമാണ്
. ഡ്രാഗ്-എലോങ് (Drag-Along): ഭൂരിഭാഗം ഓഹരി ഉടമകളും ബോർഡും ഒരു വിൽപ്പനയ്ക്ക് സമ്മതിച്ചാൽ മറ്റ് ചെറിയ ഓഹരി ഉടമകളും അതിനോട് സഹകരിക്കണം
.
4. മറ്റ് നിബന്ധനകൾ
നോ ഷോപ്പ് / രഹസ്യാത്മകത (No Shop/Confidentiality): ടേം ഷീറ്റ് ഒപ്പിട്ടു കഴിഞ്ഞാൽ നിശ്ചിത കാലയളവിലേക്ക് (ഉദാഹരണത്തിന് 60 ദിവസം) മറ്റ് നിക്ഷേപകരുമായി ചർച്ചകൾ നടത്താൻ കമ്പനിക്ക് അനുവാദമില്ല
. ഇൻഫർമേഷൻ റൈറ്റ്സ്: കമ്പനിയുടെ സാമ്പത്തിക റിപ്പോർട്ടുകളും ബജറ്റും കൃത്യസമയത്ത് നിക്ഷേപകർക്ക് നൽകണം
. ചെലവുകൾ: നിക്ഷേപവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിയമപരവും ഭരണപരവുമായ ചെലവുകൾ കമ്പനി വഹിക്കണം
.
ശ്രദ്ധിക്കുക: നോ ഷോപ്പ്, രഹസ്യാത്മകത എന്നീ നിബന്ധനകളൊഴികെ ടേം ഷീറ്റിലെ മറ്റുകാര്യങ്ങൾ നിയമപരമായി ബാധകമല്ല (Non-binding)
