NDPS കേസുകളിൽ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുമ്പോൾ ലഹരിമരുന്നിന്റെ അളവ് രേഖപ്പെടുത്തുന്നത് നിർബന്ധം: കേരള ഹൈക്കോടതി
മയക്കുമരുന്ന് കേസുകളിൽ (NDPS Act) പ്രതികളെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുമ്പോൾ, പിടിച്ചെടുത്ത ലഹരിമരുന്നിന്റെ കൃത്യമായ അളവ് അറസ്റ്റ് ഗ്രൗണ്ടിൽ (Grounds of Arrest) രേഖപ്പെടുത്തണമെന്നത് നിർബന്ധമാണെന്ന് കേരള ഹൈക്കോടതി വ്യക്തമാക്കി. ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിത (BNSS) പ്രകാരം അറസ്റ്റിന്റെ കാരണങ്ങൾ വ്യക്തമായി പ്രതിയെ ബോധ്യപ്പെടുത്തണമെന്ന നിയമം ലംഘിക്കപ്പെടുന്നത് അറസ്റ്റ് നിയമവിരുദ്ധമാകാൻ കാരണമാകുമെന്നും കോടതി നിരീക്ഷിച്ചു.
കോടതിയുടെ പ്രധാന നിരീക്ഷണങ്ങൾ:
1. ലഹരിമരുന്നിന്റെ അളവ് (Quantity) നിർണ്ണായകം
NDPS കേസുകളിൽ പ്രതിക്ക് ലഭിക്കാവുന്ന ശിക്ഷയും ജാമ്യത്തിനുള്ള അർഹതയും തീരുമാനിക്കുന്നത് പിടിച്ചെടുത്ത ലഹരിമരുന്നിന്റെ അളവിനെ (Small, Intermediate, or Commercial quantity) അടിസ്ഥാനമാക്കിയാണ്. അതിനാൽ, അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെടുന്ന വ്യക്തിക്ക് താൻ ചെയ്ത കുറ്റത്തിന്റെ ഗൗരവം കൃത്യമായി മനസ്സിലാക്കാൻ ലഹരിമരുന്നിന്റെ അളവ് അറസ്റ്റ് രേഖകളിൽ വ്യക്തമാക്കേണ്ടത് അത്യന്താപേക്ഷിതമാണ്.
2. ലിഖിത രൂപത്തിലുള്ള അറിയിപ്പ് (BNSS വ്യവസ്ഥകൾ)
പുതിയ നിയമമായ ഭാരതീയ നാഗരിക് സുരക്ഷാ സംഹിത (BNSS) അനുസരിച്ച്, അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെടുന്ന വ്യക്തിക്ക് മനസ്സിലാകുന്ന ഭാഷയിൽ അറസ്റ്റിന്റെ കാരണങ്ങൾ ലിഖിതമായി (In writing) തന്നെ നൽകണം. ഇത് ഭരണഘടന ഉറപ്പുനൽകുന്ന മൗലികാവകാശത്തിന്റെ ഭാഗമാണ്.
3. അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിലെ ഇളവ്
അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥന് ആ സമയത്ത് തന്നെ ലിഖിതമായി കാരണങ്ങൾ നൽകാൻ സാധിക്കാത്ത സാഹചര്യമാണെങ്കിൽ:
* ആദ്യം കാരണങ്ങൾ വാക്കാലോ (Orally) ബോധ്യപ്പെടുത്താം.
* എന്നാൽ, പ്രതിയെ മജിസ്ട്രേറ്റിന് മുന്നിൽ ഹാജരാക്കുന്നതിന് കുറഞ്ഞത് രണ്ട് മണിക്കൂർ മുമ്പെങ്കിലും അറസ്റ്റിന്റെ കാരണങ്ങൾ ലിഖിതമായി നൽകിയിരിക്കണം.
നിയമപരമായ പ്രത്യാഘാതം
അറസ്റ്റ് ചെയ്യുമ്പോൾ ഈ മാനദണ്ഡങ്ങൾ പാലിച്ചില്ലെങ്കിൽ, ആ അറസ്റ്റും തുടർന്നുണ്ടാകുന്ന റിമാൻഡും നിയമവിരുദ്ധമായി കണക്കാക്കാം. പ്രതിക്ക് ജാമ്യം ലഭിക്കുന്നതിനും ഇത് വഴിതെളിച്ചേക്കാം. പോലീസ് നടപടികളിലെ സുതാര്യതയും വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യവും സംരക്ഷിക്കുന്നതിനാണ് കോടതി ഇത്തരം കർശന നിർദ്ദേശങ്ങൾ മുന്നോട്ട് വെക്കുന്നത്.
കുറിപ്പ്: ഭരണഘടനയുടെ 22(1) അനുച്ഛേദവും BNSS 47-ാം വകുപ്പും അനുശാസിക്കുന്ന മൗലികാവകാശങ്ങളുടെ സംരക്ഷണമാണ് ഈ വിധിയിലൂടെ ഉറപ്പാക്കപ്പെടുന്നത്.
