പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരുടെ സ്വത്തവകാശത്തിൽ സുപ്രീം കോടതിയുടെ സുപ്രധാന വിധി

കെ.എസ്. ശിവപ്പ വേഴ്സസ് കെ. നീലമ്മ: പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരുടെ സ്വത്തവകാശത്തിൽ സുപ്രീം കോടതിയുടെ സുപ്രധാന വിധി

സ്വത്ത് ഇടപാടുകളിൽ പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരുടെ (Minor) അവകാശങ്ങളും അത് തെളിയിക്കേണ്ട ഉത്തരവാദിത്തവും സംബന്ധിച്ച് ഇന്ത്യൻ സുപ്രീം കോടതി പുറപ്പെടുവിച്ച സുപ്രധാനമായ ഒരു വിധിയാണ് കെ.എസ്. ശിവപ്പ വേഴ്സസ് കെ. നീലമ്മ (2025 INSC 1195). ഈ വിധിയിൽ 1956-ലെ ഹിന്ദു മൈനോറിറ്റി ആൻഡ് ഗാർഡിയൻഷിപ്പ് ആക്ട് പ്രകാരമുള്ള നിബന്ധനകൾ കോടതി എടുത്തുപറയുന്നുണ്ട്.

ഈ കേസിലെ പ്രധാന നിയമവശങ്ങൾ താഴെ പറയുന്നവയാണ്:

1. ഹിന്ദു മൈനോറിറ്റി ആൻഡ് ഗാർഡിയൻഷിപ്പ് ആക്ട് (സെക്ഷൻ 8)

ഈ നിയമത്തിലെ എട്ടാം വകുപ്പ് പ്രകാരം, പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത ഒരാളുടെ സ്വത്ത് വിൽക്കാനോ പണയപ്പെടുത്താനോ കൈമാറ്റം ചെയ്യാനോ സ്വാഭാവിക രക്ഷിതാവിന് (Natural Guardian) അധികാരമുണ്ടെങ്കിലും, അതിന് കോടതിയുടെ മുൻകൂർ അനുമതി നിർബന്ധമാണ്. കുട്ടിയുടെ പ്രയോജനത്തിന് വേണ്ടിയോ അടിയന്തര ആവശ്യങ്ങൾക്കോ അല്ലാതെ ഇത്തരം കൈമാറ്റങ്ങൾ നടത്താൻ പാടില്ല.

2. പ്രായപൂർത്തിയാകുമ്പോൾ കരാർ റദ്ദാക്കാം (Repudiation)

ഒരു വ്യക്തി പ്രായപൂർത്തിയാകുന്നതിന് മുൻപ് (18 വയസ്സിന് താഴെ) അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേരിൽ നടന്ന സ്വത്ത് വിൽപനയോ കരാറുകളോ നിയമവിരുദ്ധമാണെങ്കിൽ, അദ്ദേഹം പ്രായപൂർത്തിയായി മൂന്ന് വർഷത്തിനുള്ളിൽ അത് തള്ളിക്കളയാനോ റദ്ദാക്കാനോ (Repudiate) അവകാശമുണ്ട്. കോടതിയുടെ അനുമതിയില്ലാതെ രക്ഷിതാക്കൾ നടത്തുന്ന ഇടപാടുകൾ കുട്ടിയുടെ ഭാഗത്തുനിന്ന് 'റദ്ദാക്കാവുന്നതാണ്' (Voidable) എന്ന് നിയമം വ്യക്തമാക്കുന്നു.

3. തെളിയിക്കാനുള്ള ബാധ്യത (Burden of Proof)

ഈ കേസിലെ ഏറ്റവും നിർണ്ണായകമായ വശം 'തെളിയിക്കാനുള്ള ഉത്തരവാദിത്തം' ആർക്കാണ് എന്നതാണ്. ഒരു സ്വത്ത് പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത വ്യക്തിയിൽ നിന്ന് വാങ്ങിയ ആളാണ് ആ ഇടപാട് നിയമപരമാണെന്നും, അത് കുട്ടിയുടെ ക്ഷേമത്തിന് വേണ്ടിയാണെന്നും, ആവശ്യമായ കോടതി അനുമതികൾ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നും തെളിയിക്കേണ്ടത്. അല്ലാതെ കുട്ടി അത് തെളിയിക്കേണ്ടതില്ല.

4. അവകാശങ്ങളുടെ സന്തുലിതാവസ്ഥ

കോടതി ഈ വിധിയിലൂടെ രണ്ട് കാര്യങ്ങളെ ഒരേപോലെ പരിഗണിക്കുന്നു:

 * പ്രായപൂർത്തിയാകാത്തവരുടെ സംരക്ഷണം: നിയമം അറിയാത്ത പ്രായത്തിൽ കുട്ടികളുടെ സ്വത്ത് നഷ്ടപ്പെടാതിരിക്കാൻ മാതാപിതാക്കൾക്കും രക്ഷിതാക്കൾക്കും മേൽ നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തുന്നു.

 * ഉടമസ്ഥാവകാശത്തിലെ വ്യക്തത: വസ്തു ഇടപാടുകൾ നടത്തുമ്പോൾ രേഖകൾ കൃത്യമാണെന്ന് ഉറപ്പുവരുത്തേണ്ടത് വാങ്ങുന്നയാളുടെ ഉത്തരവാദിത്തമാണെന്ന് കോടതി അടിവരയിടുന്നു.

ചുരുക്കത്തിൽ

ഹിന്ദു മൈനോറിറ്റി ആൻഡ് ഗാർഡിയൻഷിപ്പ് ആക്ട് പ്രായപൂർത്തിയാകാത്ത കുട്ടികൾക്ക് നൽകുന്ന സംരക്ഷണം ഈ വിധിയിലൂടെ സുപ്രീം കോടതി ഒരിക്കൽ കൂടി ശരിവെച്ചിരിക്കുകയാണ്. കോടതിയുടെ അനുമതിയില്ലാതെ കുട്ടികളുടെ സ്വത്ത് കൈമാറ്റം ചെയ്യുന്നത് ഭാവിയിൽ ആ ഇടപാട് റദ്ദാക്കപ്പെടാൻ കാരണമായേക്കാം എന്ന് ഈ വിധി ഓർമ്മിപ്പിക്കുന്നു.